it

چندی پیش در وزارت امور اقتصادی و دارایی، [به عنوان مشاور و در چارچوب فعالیت‌های اندیشکده سیوان] با چند نفر از دوستان و همکاران، در خصوص سیاست‌ها و استراتژی‌های مناسب برای به‌کارگیری مؤثر فناوری اطلاعات در کشور گفتگو می‌کردم. ضمن گفتگو و مرور دیدگاه‌ها و گزارش‌های مختلف، مطالب منتشر شده در گزارش جهانی فناوری اطلاعات و نتایج ارزیابی شاخص آمادگی شبکه توجه‌مان را به خود جلب کرد.

در این گزارش‌ها نکاتی کلیدی مطرح‌شده است که می‌بایست در تدوین سیاست‌های مناسب و هوشمندانه مدنظر قرار گیرد. برخی نکات قابل توجه:

– بسیاری از محققین، سازمان‌های جهانی و تحلیل‌گران صنایع بر این باورند که رابطه‌ی مستقیمی میان بهره‌گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) و رشد مثبت اقتصاد کلان وجود دارد. امروزه، فناوری اطلاعات و ارتباطات به عنوان سیستم عصبی و یک زیرساخت بنیادی در جامعه، می‌تواند نقشی محوری در حل بسیاری از مسایل و چالش‌های اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی ایفا نماید؛

– فناوری اطلاعات و ارتباطات (فاوا) به عنوان یک اکوسیستم سیال و در حال دگرگونی پیوسته، تقریباً بر تمامی صنایع و بخش‌های مختلف کسب‌وکار با ارایه‌ی راهکارهایی نوآورانه، شخصی‌سازی‌شده (personalized)، و کارآمد تأثیر داشته است؛

اینترنت در دهه‌ی آینده زمینه‌ساز فرصت‌های بسیاری برای اقتصاد کشورهای درحال توسعه خواهد بود؛

– بهبود در فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) زمینه‌ساز افزایش ظرفیت‌های نوآوری نظام اقتصادی و همچنینپویایی اجتماعی (به خصوص با ارتقاء سطح بهره‌وری و فرصت‌هایی برای اشخاص) است؛

– ایجاد بزرگراههای دیجیتالی در سطح ملی نقش کلیدی در ایجاد جوامع مجازی، ایجاد فرصت‌های کارآفرینی و نوآوری و در نتیجه، بهبود سطح رقابت‌پذیری کشور، بهره‌وری اقتصادی و مشارکت اجتماعی دارد.

در این گزارش‌ها، ستون‌های کلیدی اکوسیستم فناوری اطلاعات و ارتباطات، به صورت زیر معرفی شده است:

 (۱) سرمایه‌گذاری در زیرساخت

سرمایه‌گذاری پایدار در زیرساختارهای فاوا از ضروری‌ترین اقدام‌ها برای سلامت کلی اکوسیستم نوآوری است. درحالی‌که بخش عمده‌ی سرمایه‌گذاری باید توسط بخش خصوص انجام شود اما سرمایه‌گذاری‌های بخش عمومی می‌تواند نقش مکملی به‌خصوص برای سرمایه‌گذاری در نواحی روستایی داشته باشد.

(۲) برنامه‌های کاربردی و محتوا

برای بهره‌گیری مؤثر از شبکه‌های مبتنی بر IP می‌بایست بخش فاوا دارای ساختارهایی سیال و خوشه‌هایی از محتوا و کاربردهای محلی باشد که دسترسی به محتوا و کاربردهای جهانی دارند. تجربه‌ی کشورهای موفق نشان می‌دهد گسترش قابل توجه در اتصال و ارتباط پهن‌باند (broadband) برای ایجاد نوآوری در تولید و عرضه‌ی کاربردها و محتوا در عرصه‌هایی نظیر دولت، آموزش، سلامت و ایجاد فرصت‌های ثروت‌آفرینی ضروری است.

(۳) بازار و رقابت

محیطهای تک قطبی معمولاْ نسبت به بازارهای دارای رقابت مستحکم و پایدار هم دارای سطوح پایین‌تری از نوآوری و هم سطوح پایین‌تری از سرمایه‌گذاری می‌باشند. تجربه‌ی کشورهای موفق نشان می‌دهد که ترویج تنوع در بسترهای فناوری و خدمات موجبات کاربری گسترده‌ و فراگیر و اطمینان‌بخش تداوم جریان نوآوری است.

(۴) سیاست‌ها و قوانین رگولاتوری

قوانین رگولاتوری باید علاوه بر استحکام و قابل پیش‌بینی بودن، زمینه‌های رقابت و سرمایه‌گذاری را فراهم آورد. وجود قوانین بیش از حد می‌تواند اثرات ناخواسته‌ای بر عدم تشویق نوآوری به‌خصوص حول توسعه و استقرار شبکه‌ها و کاربردهای نسل جدید داشته باشد. حوزه‌هایی که می‌بایست در سیاست‌های نوآوری مدنظر قرار گیرد عبارتند از امنیت، حریم خصوصی و کیفیت خدمات.

(۵) بودجه‌‌های دولتی

استفاده‌ی راهبردی از تدارکات دولتی می‌تواند خدمات نوین فاوا را از منظر اقتصادی قابل توجیه کرده و به ترویج کارآفرینی در این بخش کمک کرده و فرصتهایی برای ایجاد مدل‌های کسب‌وکار آینده‌دار – به‌خصوص در زمینه‌هایی نظیر دولت باز و ارایه‌ی خدمات الکترونیکی در بخش عمومی – ایجاد نماید.

(۶) مهارت‌ها و آموزش برای فاوا

داشتن یک پایه‌ی مستحکم از مهارتهای فنی فاوا و همچنین سطح مناسبی از آموزش‌های رسمی در علوم وریاضیات برای ایجاد ظرفیت‌های نوآوری ضروری است. بهبود مهارتهای مرتبط با فاوا شامل تمرکز بر آموزش، گواهینامه‌ها (certification) و حفظ جریان پیوسته‌ای از فارغ‌التحصیلان رشته‌های مهندسی و حوزه‌ی فاوا برای پایداری اکوسیستم فاوا ضروری است.

امیدوارم، بتوان توجه دست‌اندرکاران و سیاستگذاران را به اهمیت اتخاذ سیاست‌های درست و به‌موقع در بهره‌گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات برای افزایش ظرفیت‌های نوآوری در اقتصاد کشور، جلب کرد. البته، کار بسیار دشورای است … به خصوص در شرایط کنونی کشور …

0 Comments

Leave a reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

با من تماس بگیرید

Sending

© 2018 محمد بدری

Log in with your credentials

Forgot your details?